بقائی تاکید کرد که ایران حضور فعال در بریکس دارد و به دنبال استفاده خوب از ظرفیت‌های موجود است.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه امشب جمعه با حضور در برنامه گفتگوی ویژه خبری درباره آخرین تحولات سیاست خارجی توضیح داد.
بقائی درباره عرصه دیپلماسی کشور در جنگ گفت: دیپلماسی جدای از میدان نیست. به همان اندازه که میدان در دفاع از کشور فعال است، وزارت خارجه هم فعالیتش چند برابر می‌شود. بروز و ظهور این را می‌توانید در دیدارها، رایزنی‌ها و گفتگوها ببینید. در این شش ماه دستگاه دیپلماسی یکی از پرکارترین دوره‌های خودش را سپری کرد.
وی افزود: باید از شکل گیری اجماع ناحق علیه دفاع خودمان جلوگیری می‌کردیم. تا حدود زیادی در این مسیر موفق بودیم و دنیا پیام ما را شنید. هم‌اکنون اجلاس بریکس در جریان است که ایران حضور فعال دارد.
بقائی گفت: دولت اهمیت دیپلماسی را درک می‌کند. شرکت در این اجلاس‌ها ساده نیست اما تصمیم گرفته شد در بالاترین سطح در هر دو اجلاس شرکت کنیم. کشورهای عضو هر دو پیمان کشورهای وزینی هستند. چین و روسیه و هند حضور دارند و تلاش داریم ظرفیت ها را به خوبی بشناسیم و به خوبی استفاده کنیم.
وی درباره جایگاه ایران در عرصه جهانی گفت: ایران اکنون زخمی اما سربلند است. در دوران معاصر هیچگاه ایران اینقدر مقتدر نبوده است و اقتدار ایران مرهون ایستادگی مردم ایران است. دشمنان بنا داشتند ظرف چند روز کشور را فروبپاشند اما ایرانی ها نشان دادند وقتی پای وطن درمیان باشد همچون ید واحده زیر پرچم می‌ایستند. ما انسان‌های فوق العاده بزرگ را از دست دادیم ولی ایران ماند.
سخنگوی وزارت خارجه افزود: دشمن اکنون مستاصل است. اول به این خاطر، شما انگیزه دفاع دارید و برای امر حق می‌جنگید. آن چیزی که روشن است این است وقتی شما در جنگ هدفی نداشته باشید حتما خیلی زود دچار فرسایش می‌شوید.
فرسایشی که در نیروهای متجاوز امریکایی می‌بینید نتیجه چنین تجربه‌ای است. آنان نمی‌توانند این تجاوزات را توجیه کنند. یک دروغی را به عنوان بمب هسته‌ای ناموجود مدام تکرار می‌کنند و دنیا اکنون بیش از هر زمان متوجه این دروغ بزرگ شده است. ما باید همواره حواسمان باشد که بزرگترین دارایی ما مردم ماست. ما به تنها چیزی که نیاز داریم متحدی است که همواره در همه برهه‌های تاریخ حافظ ایران بودند و آن مردم ایران بودند.
این دیپلمات ایرانی با بیان اینکه دوگانه ایجاد شده توسط دشمن که با مردم مشکل ندارند، اظهار داشت: دشمنان هدفشان این بود پوست ایران را بکنند. خودشان خودشان را رسوا کردند. وقتی می‌گویند تمدن ایران را هدف قرار می‌دهیم، همه ایرانی‌ها چه در داخل و چه در خارج در یک چیز مشترک هستند و آن حب(دوست داشتن) وطن و عشق ایران است. همین عشق به ایران باعث می‌شود بر دشمن فائق آییم.
بقائی درباره وضعیت کنونی گفت: ما اکنون در وضعیت جنگ هستیم. مادامی که تحریم، محاصره دریایی و فشار وجود دارد این به منزله جنگ است. طبق قطعنامه های منشور ملل متحد محاصره دریایی همان جنگ تجاوزکارانه است. دشمن برای صلح به جنگ ما نیامد. از هیچ شرارتی فروگذاری نکرد. طبق آیه های قرآن زمانی که دشمن حمله کرد نباید به دشمن پشت کنید که اگر کنید دچار غضب می‌شوید. ما موظفیم که در مقابل زیاده خواهی دشمن بایستیم.
وی افزود: کسی نمی‌تواند ایران را متهم کند که از دیپلماسی برای دفع اشرار استفاده نکرده است، اما دیپلماسی یعنی دو طرف شرایط را درک کنند و نمی‌توان پشت میز مذاکره نشست وقتی دشمن آمادگی ندارد. شما با قدرت باید کاری کنید تا دشمن بفهمد نمی‌تواند با زور امتیاز بگیرد.
سخنگوی وزارت خارجه درباره تنگه هرمز گفت: تنگه هرمز در اقتدار کامل نیروهای مسلح ایران است. این تنگه قبل از ۹ اسفند به طور کامل باز بود و ایران در شرایطی قرار گرفت که باید در جهت صیانت از امنیت ملی اقداماتی را انجام می‌داد. در این شرایط ما مجاز هستیم تدابیزی برای حفاظت از امنیت کشور استفاده کنیم. بعد از تفاهم اسلام آباد تنگه کمی امن تر شد و ما به تعهدات عمل کردیم اما آمریکا بعد از ۲۳ روز نقض عهد کرد و بهانه های آنان مبنا نداشت.
وی تصریح کرد: ناامنی در تنگه هرمز نتیجه اقدامات آمریکاست و اگر جامعه جهانی نگران از افزایش قیمت سوخت است باید آمریکا را شماتت کنند.
بقائی درباره نشست وزرای خارجه کشورهای ساحلی خلیج فارس در عمان گفت: همه جهانیان فهمیدند حضور آمریکا در منطقه امنیت زا نیست. ما همواره تاکید کردیم که متعهد به اصل حسن همجواری با کشورهای منطقه هستیم. همچنین خواهش کردیم که نگذارند از خاک آنان به ما تجاوز شود، اما این اتفاق نیفتاد. ما همچنان معتقدیم امنیت از همکاری بین کشورهای منطقه حاصل می‌شود و برای همین است قرار است این نشست برگزار شود. یکی از موضوعات این نشست تنگه هرمز است و قرار است ایران و عمان درباره روند و نتایج رایزنی‌های دو کشور توصیحاتی ارائه دهند.
وی افزود: هدف این است که به سمت امنیت مشترک درون منطقه برویم.
سخنگوی وزارت خارجه درباره قطعنامه شورای حکام علیه ایران گفت: این قطعنامه نشان دهنده سردرگمی بانیان آن است. آنان قبلا معتقد بودند که اسنپ بک شده و قطعنامه ها بازگشته است. ایران و چین و روسیه معتقد به این نبودند. کشورهای اروپایی تحت فشار آمریکا اسنپ بک کردند اما اینکه بعد از یک سال می‌خواهند قطعنامه جدید تصویب کنند نشان می‌دهد آن عمل یک سال گذشته بی اثر بوده است.
وی افزود: آنان فکر نکردند ایران چگونه باید دسترسی به سایت های حمله شده بدهد وقتی به ما حمله شده است؟ الگوی رفتاری رای دهندگان تبعیت محض از سه کشور آلمان، فرانسه و انگلیس است و خیلی ناراحت هستند که از اوامر آنان تبعیت کنند.
بقائی تاکید کرد: رای مثبت عربستان و ژاپن هیچ توجیهی ندارد. این کشورها در تبعات این تصمیم مقصر هستند و ما آنان را پاسخگو می‌کنیم.
این دیپلمات ایرانی در ادامه درباره نگاه‌ها به ایران گفت: ما همانطور که به گذشته و حال افتخار می‌کنیم به آینده هم امیدوار هستیم. ما باید بتوانیم از دارایی‌های خودمان برای بیشینه کردن منافع ملی استفاده کنیم. دیپلماسی حتما بدون اقتدار نظام در همه عرصه‌ها نمی‌تواند کارش را انجام دهد. دنیا دید که چگونه ایران متمدنانه رفتار کرد. آنان دیدند که مردم چگونه از همان اوایل تجاوز به کمک هم شتافتند. اینها نشان می‌دهد مردم درست درک کردند که با چه دشمنی طرف هستند و می‌دانند دشمن چه خوابی برای کشورشان دیده است.
وی درباره نحوه انتشار خبر نشست عمان و کاهش قیمت نفت و واکنش‌ها گفت: با این نگاه شما می‌توانید یک استدلالی داشته باشید که اکنون زمان فلان اقدام دیپلماتیک نیست. نمی‌توان استفاده از فرصت‌های دیپلماتیک را بر اساس یک ملاحاظه ببینید. در رابطه با نشست بین ایران و کشورهای حاشیه خلیج فارس این نتیجه یک فرایند است. در این ۶ ماه اتفاقات مهمی افتاد. ظاهرش این است ایران، پایگاه‌های آمریکا در این کشورها را مورد هدف قرار داد. ما از اول گفتیم ضربات ما علیه منشا حملات بوده است نه کشورها. اینکه دیپلماسی شما موفق می‌شود کشورها را به این نتیجه برساند که کنار هم بنشینیم و صحبت کنیم آن هم به دور از حضور کشورهای فرامنطقه و دیگران مهم است.
بقایی ادامه داد: اکنون زمان گفتگو درباره امنیت درونزا است. نمی‌خواهم بگویم همین فردا حضور نظامی دیگران در منطقه قطع می‌شود، اما باید امنیت منطقه را خودمان تامین کنیم و وقتش اکنون است. این یک دستاورد دیپلماتیک است و منصفانه نیست این تحول را به کاهش قیمت نفت تقلیل دهیم. مهم این است از همه ابزارها برای ایجاد منطقه‌ای که از طریق همکاری متقابل امنیتش تامین شود.
سخنگوی وزارت خارجه درباره این نشست ادامه داد: ما حتما هدف است به سمتی رویم که از این کشورها به ما حمله نشود این کشورها در بیان اعلام می‌کنند ما خاکمان را در اختیار آمریکا قرار ندادیم و در حمله به ایران نقشی نداشتیم. خودشان می‌دانند که این عمل خلاف حقوق بین‌الملل است. حتما این یک مطالبه دائمی ایران است و باید این کشورها در قبال خسارات زده شده به ما پاسخگو باشند. میدان کار خودش را انجام می‌دهد و حتما دیپلماسی یار میدان خواهد بود.
بقائی درباره تحولات یمن و ادعاها علیه ایران گفت: این یک الگوی تکراری در سیاست ورزی در آمریکا شده است و آن اینکه مشکلات خودشان را به دیگران نسبت می‌دهند. تحولات یمن را باید به عنوان روند بررسی کرد و یمنی‌ها انسان‌های آزاده ای هستند. از سال ۱۹۱۸ که از امپراتوری عثمانی خارج شدند زیر بار زور نرفتند. شروع تحولات یمن هیچ ارتباطی به ما نداشت و خودشان تصمیم گرفتند قیام کنند. از سال ۲۰۱۲ اتفاقاتی که افتاد منجر شد به گفتگوهایی که نقشه راهی متولد و قرار شد این نقشه راه مشکلات بین یمنی‌ها و یمن و عربستان را حل کند. ما هم از این استقبال کردیم اما متاسفیم که این اتفاق نیفتاد. اکنون کاسه صبر یمنی‌ها لبریز شده است و یمنی‌ها چندین سال تحت محاصره شدید قرار داشتند و تصمیم گرفتند به شکست محاصره.
وی افزود: این محاصره غیرقانونی بود و شرایط را از هر لحاظ بر یمن تنگ کرده بود. این محاصره مبنای قانونی و انسانی نداشته است. ما می‌دانیم بزرگترین عامل اختلاف آمریکا بوده است. همین آدرس های اشتباهی که آمریکا می‌دهد نشان می‌دهد که دوست دارند این روند آشوب ادامه داشته باشد. موضع ما اصولی است و بر خود تصمیمات گرفته شده و تفاهم‌های پیشین است.
سخنگوی وزارت خارجه درباره موضع کشورهای عرب درباره جزایر ایرانی گفت: بیانیه اتحادیه عرب به یک اظهارات تکراری تبدیل شده است. اینکه مدام ادعاهای ارضی را تکرار کنید سبب نمی شود جزایر به سمت امارات بروند. جزایر ایرانی بوده و ایرانی باقی می‌ماند. کشورهای اتحادیه عرب نمی‌توانند از ادعای خلاف یک کشور حمایت کنند. انتظار داریم کشورهای عضو اتحادیه، ادعای ارضی یک کشور را تایید نکنند و متوجه باشند صرفا باعث خواهد شد رژیم صهیونیستی از چنین بحث‌هایی سوءاستفاده کند.
وی درباره روابط ایران و چین گفت: روابط بین ایران و چین همواره رو به رشد بوده است. ما درباره موضوعات بین‌‌المللی نظر مشابه داریم. چین و ایران به عنوان دو کشور پیشرو در جنوب جهانی معتقدند زیاده خواهی آمریکا مخل پیشرفت جنوب جهانی است. در سطح شانگهای و بریکس هر دو کشور عضو هستند. ما مصمم هستیم روابط را در سطح دوجانبه و چندجانبه گسترش دهیم. اراده رهبران دو کشور بر این است که شراکت راهبردی سبب تقویت روابط دو کشور است. ما مصمم به ادامه این مسیر هستیم.
